Chùa Bà Châu Đốc An Giang – Điểm Hành Hương Linh Thiên Và Huyền Bí

Chùa Bà Châu Đốc An Giang là điểm đến thu hút rất đông du khách thập phương tới viếng thăm trong những dịp lễ, Tết. Tọa lạc ngay dưới chân núi Sam thuộc phường Núi Sam, thành phố Châu Đốc, tỉnh An Giang. Chùa bà Châu Đốc là một trong những di tích lịch sử, kiến trúc và tâm linh quan trọng cần được bảo tồn và phát triển.

Tóm Tắt Nội Dung

Chùa Bà Châu Đốc An Giang

Kiến trúc Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam

Truyền Thuyết Bà Chúa Xứ Núi Sam

Lễ Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam

Sự Linh Thiêng Của Bà Chúa Xứ

Miếu Bà Và Địa Điểm Du Lịch Lân Cận

Chùa Bà Châu Đốc An Giang

Chùa Bà Châu Đốc An Giang hay còn được gọi là Miếu Bà Chúa Xứ Châu Đốc, thường để phân biệt với các địa điểm khác. Việc thờ cúng Bà Chúa Xứ (主處聖母, Chúa Xứ Thánh Mẫu) được xem là trong tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam.

Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam được tổ chức trang trọng từ ngày 23 đến 27 tháng 4 âm lịch hàng năm, và được Bộ Văn hóa Thông tin và Tổng cục Du lịch Việt Nam công nhận là Lễ hội cấp Quốc gia từ năm 2001.

Ước thế kỷ XVIII, tượng Bà được dân địa phương phát hiện và khiêng xuống từ đỉnh núi Sam bằng 9 cô gái đồng trinh, theo như lời dạy của Bà qua miệng “cô đồng”, nên người dân đã lập miếu để tôn thờ.

Có ý kiến cho rằng Thoại Ngọc Hầu hoặc vợ là bà Châu Thị Tế là người đã ban lệnh và hỗ trợ việc xây dựng miếu. Tuy khó xác minh, nhưng biết chắc là miếu ra đời sau khi vị quan này về đây trấn nhậm là kênh Vĩnh Tế đã hoàn tất (1824) mang lại lợi ích rõ rệt cho lưu dân và dân bản địa.

chùa bà châu đốc an giang, miếu bà chúa xứ, miếu bà chúa xứ núi sam, tượng bà chúa xứ, ngày vía bà châu đốc, truyền thuyết miếu bà chúa xứ núi sam
Chùa Bà Châu Đốc An Giang – điểm hành hương linh thiên và huyền bí

Kiến trúc Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam

Ban đầu miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam được cất đơn sơ bằng tre lá, nằm trên vùng đất trũng phía tây bắc núi Sam, lưng quay về vách núi, chính điện nhìn ra con đường và cánh đồng làng.

Năm 1870, ngôi miếu được xây dựng lại bằng gạch hồ ô dước. Năm 1962, ngôi miếu được tu sửa khang trang bằng đá miểng và lợp ngói âm dương. Năm 1965, Hội quý tế cho xây nới rộng nhà khách và làm hàng rào nhà chính điện của ngôi miếu.

Năm 1972, ngôi miếu được tái thiết lớn và hoàn thành vào năm 1976, tạo nên dáng vẻ như hiện nay, và người thiết kế là hai kiến trúc sư Huỳnh Kim Mãng và Nguyễn Bá Lăng.

Đến khi ấy, kiến trúc miếu có dạng chữ “quốc”, hình khối tháp dạng hoa sen nở, mái tam cấp ba tầng lầu, lợp ngói đại ống màu xanh, góc mái vút cao như mũi thuyền đang lướt sóng. Bên trong miếu có võ ca, chánh điện, phòng khách, phòng của Ban quý tế…

Các hoa văn ở cổ lầu chính điện, thể hiện đậm nét nghệ thuật Ấn Độ. Phía trên cao, các tượng thần khỏe mạnh, đẹp đẽ giăng tay đỡ những đầu kèo. Các khung bao, cánh cửa đều được chạm trổ, khắc, lộng tinh xảo và nhiều liễn đối, hoành phi ở nơi đây cũng rực rỡ vàng son.

Đặc biệt, bức tường phía sau tượng Bà, bốn cây cột cổ lầu trước chính điện gần như được giữ nguyên như cũ.

Năm 2009, thì miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam là ngôi miếu lớn nhất Việt Nam.

chùa bà châu đốc an giang, miếu bà chúa xứ, miếu bà chúa xứ núi sam, tượng bà chúa xứ, ngày vía bà châu đốc, truyền thuyết miếu bà chúa xứ núi sam
Chùa Bà Châu Đốc An Giang – điểm hành hương linh thiên và huyền bí

Truyền Thuyết Bà Chúa Xứ Núi Sam

Khi xưa, tượng Bà ngự trên đỉnh núi Sam, gần Pháo Đài. Chứng minh cho điều này là bệ đá Bà ngồi vẫn còn tồn tại (ảnh). Bệ đá có chiều ngang 1,60m; dài 0,3m, chính giữa có lỗ vuông cạnh 0,34m, loại trầm tích thạch màu xanh đen, hạt nhuyễn, không có ở địa phương.

Theo nhà khảo cổ học người Pháp là Malleret đến nghiên cứu vào năm 1941, thì tượng Bà Chúa Xứ Núi Sam thuộc loại tượng thần Vishnu (nam thần), tạc dáng người nghĩ ngợi, quý phái, chất lượng bằng đá son, có giá trị nghệ thuật cao, được tạc vào cuối thế kỷ 6, và rất có thể đây một trong số hiện vật cổ của nền văn hóa Óc Eo.

Sau này, nhà văn Sơn Nam cũng đã chép rằng: Tượng của Bà là pho tượng Phật đàn ông của người Khmer, bị bỏ quên lâu đời trên đỉnh núi Sam. Người Việt đưa tượng vào miễu, điểm tô lại với nước sơn, trở thành đàn bà mặc áo lụa, đeo dây chuyền. Và từ đó “Bà Chúa Xứ” là vị thần có quyền thế lớn ở khu vực ấy, xứ ấy…

Cũng theo lời truyền miệng dân gian, thì khi xưa có một nhóm người đến quấy nhiễu nơi đây. Gặp tượng Bà, họ muốn lấy đi nhưng xê dịch không được nên tức giận đập gãy cánh tay trái của pho tượng.

Chung quanh tượng Bà (đặt ở giữa chính điện), còn có bàn thờ Hội đồng (phía trước), Tiền hiền và Hậu hiền (hai bên), bàn thờ Cô (bên phải, có thờ một tượng nữ thần nhỏ bằng gỗ), bàn thờ Cậu (bên trái, có thờ một Linga bằng đá rất to, cao khoảng 1,2m)…

Theo sách Kỷ lục An Giang, 2009, thì tượng Bà là “pho tượng bằng đá sa thạch xưa nhất Việt Nam”, và “có áo phụng cúng nhiều nhất”.

chùa bà châu đốc an giang, miếu bà chúa xứ, miếu bà chúa xứ núi sam, tượng bà chúa xứ, ngày vía bà châu đốc, truyền thuyết miếu bà chúa xứ núi sam
Chùa Bà Châu Đốc An Giang – điểm hành hương linh thiên và huyền bí

Lễ Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam

Lễ Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam được tổ chức trang trọng từ ngày 23 đến 27 tháng 4 âm lịch hàng năm, trong đó ngày vía chính là ngày 25.

Các lễ chính Lễ Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam gồm:

Lễ “tắm Bà” được cử hành vào lúc 0 giờ đêm 23 rạng 24 tháng 4 âm lịch.

Lễ “thỉnh sắc” tức rước sắc và bài vị Thoại Ngọc Hầu cùng hai phu nhân từ Sơn lăng về miếu bà, được cử hành lúc 15 giờ chiều ngày 24.

Lễ túc yết và Lễ xây chầu: Lễ “túc yết” là lễ dâng lễ vật (lễ vật chính là con heo trắng) và tiến hành nghi thức cúng Bà, lúc 0 giờ khuya đêm 25 rạng 26. Ngay sau đó, là “Lễ xây chầu” mở đầu cho việc hát bộ (còn gọi là hát bội hay hát tuồng).

Lễ chánh tế được cử hành vào 4 giờ sáng ngày 27.

Lễ hồi sắc được cử hành lúc 16 giờ chiều cùng ngày, ngay sau khi Lễ chánh tế kết thúc. Đây là lễ đem sắc và bài vị Thoại Ngọc Hầu cùng hai phu nhân về lại Sơn lăng.

Theo tín ngưỡng của người dân, nơi đây vẫn còn có những tục như xin xăm Bà, vay tiền Bà, thỉnh bùa Bà…

Do nhu cầu hành hương về Châu Đốc ngày một tăng cao, nhất là vào tháng 1 đến tháng 3 âm lịch. Do đo mà bạn nên lựa chọn thời gian hợp lý để đến Châu Đốc tránh tình trạng đông đúc, chen lấn, xô đẩy, kẹt xe, móc túi.

Lời khuyên của chúng tôi dành cho cá bạn thì thời điểm thích hợp để hành hương tới chùa Bà là vào những ngày đầu tuần và giữa tuần. Bởi vì lúc này giá vé xe cũng “mềm” hơn ngày thường và đỡ đông hơn so với những ngày lễ, Tết.

chùa bà châu đốc an giang, miếu bà chúa xứ, miếu bà chúa xứ núi sam, tượng bà chúa xứ, ngày vía bà châu đốc, truyền thuyết miếu bà chúa xứ núi sam
Chùa Bà Châu Đốc An Giang – điểm hành hương linh thiên và huyền bí

Sự Linh Thiêng Của Bà Chúa Xứ

Rất nhiều áo và vật quý do người hiến cúng cho Bà, được trưng bày ở đây. Mấy năm trước, tòa nhà này từng dùng làm trường học.

Nhà văn Sơn Nam viết:

Bà Chúa Xứ, dạng đạo Lão dân gian, thu hút bá tánh nhiều nhất Nam Bộ. Cất bên chùa Tây An nhưng trong “Đại Nam nhất thống chí” không ghi tên, phải chăng đời Tự Đức và khi Pháp đến hồi cuối thế kỷ 19, miễu hãy còn khiêm tốn, khách hành hương chỉ là người phụ cận mà thôi. Miễu phát triển về sau, qua thời kháng Pháp rồi chống Mỹ…

... Lăng Thoại Ngọc Hầu được trùng tu, rồi lập miếu thờ trang nghiêm như đình làng, nhưng vẫn không đáp ứng được yêu cầu của con người khi quá đau khổ, bế tắc. Miễu bà Chúa Xứ được nâng cấp, thay cho miễu sơ sài... Đây là dạng tu tiên, một dạng như: Tây Vương Mẫu, Cửu Thiên Huyền Nữ, hoặc Liễu Hạnh công chúa... nên việc thờ phượng, cúng vái để "tự nhiên", khách có thể ăn mặc lòe loẹt, trai gái đùa giỡn, cúng rượu thịt... Vị trí miễu Bà bên núi Sam hội đủ: Sông rộng, đồi núi trập trùng, vùng biên giới... Người hành hương cảm thấy được thỏa mãn về tâm thần, hòa mình vào"sơn hà xã tắc", "khí thiêng sông núi"…

Theo Nguyễn Đức Toàn, thì:

Theo bước đường Nam tiến của dân tộc Việt, chúa Liễu đã từ Phủ Giầy (Nam Định), Đền Sòng (Thanh Hóa) đi về phương Nam, tạm dừng ở điện Hòn Chén (Huế) và gặp bà Pô Nưgar tại Nha Trang, gặp bà Đen (Linh Sơn Thánh Mẫu) ở Tây Ninh và bà Chúa Xứ ở núi Sam, Châu Đốc… Tất cả các bà đều là một Mẹ duy nhất trong tâm thức của tín ngưỡng và tập tục thờ mẫu của người Việt…

Sách Kiến thức phục vụ thuyết minh du lịch giải thích thêm:

Do ảnh hưởng Phật giáo, Lão giáo cùng với các tín ngưỡng đồng bóng của dân gian mà các vị thần được thờ chủ yếu là nữ, như: Thánh mẫu Liễu Hạnh, Thượng Ngàn, Bà Chúa Tiên, Bà Chúa Ngọc, Bà Chúa Động, Bà Cố Hỷ, Bà Thủy, Bà Hỏa…

Và Bà Chúa Xứ trở thành một dạng như “Phật Bà Quan Âm” (đối với người Việt), “Bà Mã Hậu” hay “Thiên Hậu Nương Nương” (đối với người Hoa).

Bà được tin tưởng đến độ có rất nhiều huyền thoại về “quyền lực linh thiêng” của Bà trong việc “ban phúc, giáng họa” cho con người. Như hai câu liễn đối treo ở miếu Bà như sau:

Cầu tất ứng, thí tất linh, mộng trung chỉ thi

Xiêm khả kính, Thanh khả mộ, ý ngoại nan lường.

Tạm dịch:

Xin thì được, ban thì linh, báo trong giấc mông

(Người) Xiêm sợ hãi, (Người) Hoa kính mộ, ý tứ khôn lường.

Từ năm 2001, lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam được Bộ Văn hóa Thông tin và Tổng cục Du lịch Việt Nam công nhận là Lễ hội cấp Quốc gia. Ngoài phần Lễ được tổ chức trang trọng theo lối cổ truyền, phần Hội cũng được tổ chức trọng thể hàng năm.

Miếu Bà Và Địa Điểm Du Lịch Lân Cận

1 vài lưu ý quan trọng khi Vía Bà Chúa Xứ:

  • Trang phục kín đáo, trang nghiêm phù hợp với chùa miếu.
  • Chuẩn bị đồ cúng trước khi đến miếu, và ít tiền lẻ.
  • Dù bạn đi lúc đông hay vắng, cũng nên cẩn trọng túi ví, tài sản cá nhân.
  • Không nhận bất cứ đồ từ người dân quanh miếu, tránh chèo kéo.
  • Có thể kết hợp lịch trình, tham quan các điểm du lịch lân cận.

Ngoài chùa Bà Châu Đốc An Giang, nơi đây còn được biết đến là một trong những nơi sở hữu nhiều ngôi chùa ấn tượng, trong đó đẹp và nổi tiếng nhất phải kể đến ngôi miếu Bà linh thiêng này.

Khu vực núi có đến 200 ngôi đền, chùa, am, miếu nằm rải rác ở chân núi, sườn núi và cả trên đỉnh. Trên đỉnh núi có một pháo đài được xây dựng từ thời Pháp.

Vào mùa lễ hội, nơi đây có rất nhiều điều để khám phá, nếu bạn là người có tâm cầu nguyện, cầu mong bình an cho người thân, có thể đến viếng miếu Bà chúa Xứ – nơi đây nổi tiếng linh thiêng, đón hàng ngàn lượt người từ thập phương đến cúng vái mỗi năm.

Núi Sam cao 284m, là một địa điểm du lịch nổi tiếng ở An Giang, nổi tiếng linh thiêng nên du khách khắp cả nước thường tìm về đây hành hương cúng bái. Đừng bỏ lỡ chuyến đi thăm quan núi Sam và viếng Chùa Bà khi có dịp về An Giang, nơi đây sẽ cho bạn cái nhìn tổng thể về đức tin của người dân nơi đây và các tỉnh thành lân cận.

Trên đỉnh núi Sam còn có dấu tích bệ đá nơi tượng bà chúa Xứ lúc chưa đưa về miếu. Sau này, tượng bà chúa Xứ được di chuyển xuống miếu và hiện miếu này nằm ở chân núi Sam.

Ngoài miếu bà chúa Xứ thì khu vực núi Sam còn có chùa Tây An, lăng Thoại Ngọc Hầu, chùa Phước Điền (chùa Hang) là những hạng mục trong Khu di tích lịch sử – Văn hoá núi Sam được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam công nhận là di tích cấp quốc gia.

chùa bà châu đốc an giang, miếu bà chúa xứ, miếu bà chúa xứ núi sam, tượng bà chúa xứ, ngày vía bà châu đốc, truyền thuyết miếu bà chúa xứ núi sam
Chùa Bà Châu Đốc An Giang – điểm hành hương linh thiên và huyền bí

Một Số Lưu Ý Khi Đi Du Lịch An Giang

Để đảm bảo an toàn, và hãy là du khách văn minh cần trang bị cho mình những dụng cụ cần thiết để trải nghiệm như:

  • Mặc quần áo dài tay, áo mưa đi vào mùa mưa
  • Trang phục phù hợp không gian truyền thống, tâm linh.
  • Trang bị trang bị mũ nón để tránh nắng khi đi tham quan ngoài trời.
  • Mang theo thuốc bôi hoặc xịt chống côn trùng
  • Không tổ chức nấu nướng sử dụng lửa, phòng tránh cháy rừng

Địa Điểm Du Lịch An Giang

Khi đến tham quan, trải nghiệm du lịch An Giang, nếu còn thời gian, du khách có thể tham quan trải nghiệm một số điểm du lịch đặc sắc khác của An Giang như:

  • Khu du lịch Núi Sam
  • Khu du lịch Lâm Viên – Núi Cấm
  • Rừng Tràm Trà Sư – Văn Giáo
  • Búng Bình Thiên
  • Vía Bà Chúa Xứ
  • Lăng Thoại ngọc Hầu – Lăng Ông
  • Chùa Thầy Tây An
  • Khu lưu niệm chủ tịch Tôn Đức Thắng
  • Khu du lịch Đồi Tức Dụp
  • Nhà mồ Ba Chúc – Tri Tôn
  • Lễ hội đua bò Tri Tôn
  • Và trải nghiệm ẩm thực Đặc sản An Giang như: các món từ cây thốt lốt, mắm cá Châu Đốc, tung lò mò, bánh canh Vĩnh Trung, gà đốt lá chúc, bún cá Châu Đốc, và các đặc sản khác…

Như vậy, Quý khách sẽ có một trải nghiệm thật là khó quên cho chuyến hành trình đến với du lịch An Giang. Bạn đã từng tham quan An Giang chưa? Nếu có, hãy cho chúng tôi biết những ấn tượng của bạn về An Giang nhé!

Tổng hợp và tham khảo: Wikipedia, Ipec, Sở du lịch An Giang, Tổng cục du lịch Việt Nam.

Theo dõi chúng tôi:

CÔNG TY TNHH DỊCH VỤ DU LỊCH ĐẤT MŨI XANH

ĐC: SỐ 01 TẠ AN KHƯƠNG, PHƯỜNG 5, TP. CÀ MAU

HOTLINE: 0916.193.1690909.66.86.87 (Ms Loan)

Web: https://www.datmuixanh.com

Facebook: Bích Loan Trần (0916.193.169)

Fanpage: Du lịch Đất Mũi Xanh Cà Mau (Greenlandtourist)

Tags: chùa bà châu đốc an giang, miếu bà chúa xứ, miếu bà chúa xứ núi sam, tượng bà chúa xứ, ngày vía bà châu đốc, truyền thuyết miếu bà chúa xứ núi sam

5 1 đánh giá
Article Rating
Theo dõi
Thông báo của
guest
0 Comments
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận
CHÀO ĐÓN HÈ RỰC RỠ
Giảm Giá 10% cùng những quà tặng hấp dẫn
CHÀO ĐÓN HÈ RỰC RỠ
Giảm Giá 10% cùng những quà tặng hấp dẫn
0
Chúng tôi trân trọng ý kiến của bạn!x
()
x
🌍 Đất Mũi Xanh
Logo
Shopping cart